Ba định luật của Ohm

Chắc ai cũng biết ba định luật của Newton. Nhưng chắc ít người nghe đến ba định luật của Ohm.

Trong cuốn “The Lightness of Being”, Frank Wilczek (giải Nobel vật lý năm 2004) có viết: Khi ông ta bắt đầu dạy ở Princeton, một giáo sư lớn tuổi hơn tên là Sam Treiman cho ông ta xem một cuốn sách mỏng vốn là tài liệu dùng để dạy vật lý cho lính hải quân Mỹ trong chiến tranh thế giới thứ hai. Những người lính này phải học lắp ráp và vận hành radio thật nhanh. Cuốn sách này, theo ông Treiman, là một tuyệt tác về sư phạm, vì sử dụng nó ngay cả những thanh niên lớn lên ở những vùng sâu, vùng xa cũng học được đủ kiến thức vật lý để làm được việc này.

Chương 1 của cuốn sách này là “Ba định luật của Ohm”.

Định luật một là:

V=I R

trong đó V là hiệu điện thế, I là dòng điện, R là điện trở.

Sau khi giải thích xong định luật 1 của Ohm, cuốn sách chuyển sang trình bày định luật 2:

I = \dfrac VR

Các bạn có đoán được định luật 3 của Ohm như thế nào không?

11 responses to “Ba định luật của Ohm

  1. V/IR = constant

  2. Tại định luật 2, nếu R = 0 thì sẽ thế nào ạ?

    • nghĩa là đứa nào nó tháo banh cái radio ra rồi chớ còn sao nữa.

      • Mình không đùa đâu😀. Nếu mình hiểu đúng, thì siêu dẫn là R = 0 chứ gì? Lúc đó thì câu chuyện là thế nào?

    • Mình nghĩ nên hiểu V ở đây là độ sụt thế giữa 2 đầu điện trở thì sẽ dễ hình dung hơn. Khi R=0 thì V sẽ bằng 0 kể cả khi có dòng chạy qua. Tuy nhiên trong vật liệu siêu dẫn luôn có mật độ dòng tới hạn khiến cho vật liệu không còn tính siêu dẫn nữa ( kể cả khi giữ nhiệt độ dưới nhiệt độ tới hạn để vật liệu thành siêu dẫn). Trong vật liệu siêu dẫn nhiệt độ thấp là các kim loại thì có thể tính được mật độ dòng tới hạn này dựa trên lý thuyết BCS hoặc đơn giản hơn là dựa trên lý thuyết Ginsburg–Landau. Trong vật liệu siêu dẫn nhiệt độ cao thì mật độ dòng tới hạn chủ yếu có nguyên nhân từ việc tương tác của dòng điện và từ trường gây ra bởi bản thân dòng điện ( self magnetic field). Chính xác hơn thì là tương tác ( lực Lorentz) của dòng điện với các magnetic vortex là các lượng tử từ thông (tưởng tượng các magnetic vortex giống như một dòng chảy của từ trường có từ thông đúng bằng một đơn vị lượng tử từ thông, có thể tìm thấy trong mấy bài đầu của blog). Có một số cách để làm tăng mật độ dòng tới hạn là dùng pinning center giống như là ghim các magnetic vortex để nó không chuyển động dưới tương tác với dòng điện và giữ tính siêu dẫn của vật liệu.

  3. Hì mình thì mình khoái hiện tượng Meissner effect lúc nam châm hút vật liệu siêu dẫn. Nó giống như khi đi câu, câu được con cá thì xiên nó vô 1 cái cây và cầm đi lủng lẳng chẳng sợ rớt. Chỉ khác ở chỗ con cá là vật liệu siêu dẫn, còn cái cây là từ trường của cục nam châm😀.

  4. Cám ơn các bạn😀.

  5. Trịnh Ngọc Duy

    Theo mình nghĩ cái thứ 3 là R=V/I. Mà ở vật liệu siêu dẫn thì điện trở chỉ tiến dần tới 0 thôi, nó không thể chạm mốc 0 được chứ?

    • Điện trở của vật liệu siêu dẫn ở pha siêu dẫn chính xác bằng 0 với điều kiện là dòng 1 chiều, mật độ dòng điện đủ nhỏ, nhiệt độ đủ nhỏ.

      Có giá trị mật độ dòng điện tới hạn Jc(T) là hàm của nhiệt độ để cho vật liệu giữ trạng thái siêu dẫn tại nhiệt độ đó nếu mật độ dòng điện nhỏ hơn giá trị tới hạn ( Tại nhiệt độ T<Tc là nhiệt độ tới hạn để vật liệu thành siêu dẫn)

      Trong trường hợp đặt vật liệu siêu dẫn trong từ trường như ví dụ về hiệu ứng Meissner Effect ở đoạn clip trên, nếu cường độ từ trường vượt quá giá trị Hc(T), thì vật liệu cũng sẽ mất tính siêu dẫn.

  6. Định luật 3: Chúng ta chẳng hiểu gì về điện cả

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s